Zaman Serileri Yöntemleri İle Hane Halkı Enerji Tüketiminin Modellenmesi
| dc.contributor.author | Duman Elif | |
| dc.contributor.department | İstatistik | |
| dc.date.accessioned | 2026-06-02T12:03:50Z | |
| dc.date.issued | 2025 | |
| dc.description.abstract | The global increase in energy demand, climate change, supply problems and the need to use energy efficiently have led to the need to examine energy consumption. In particular, household energy consumption is a critical focal point for energy efficiency strategies as it constitutes a significant portion of total energy consumption. Accurate estimation of household energy consumption is important for optimizing energy generation plans, enabling demand side management programs and enabling consumers to save energy. The main objective of this study is to analyze the household electricity consumption and the macroeconomic variables that are expected to explain this consumption between 2007 and 2023 using the Seasonal Autoregressive Integrated Moving Average with Exogenous Variables (SARIMAX) and Multivariate Singular Spectrum Analysis (MSSA) time series analysis methods. Household electricity consumption was found to be best explained by the variables of household numbers, household disposable income and cooling day degrees, and the MTSA method yielded results with a lower error criterion. In this context, realistic forecasting results were obtained. This study contributes to the literature in terms of analyzing the determinants of the change in household electricity consumption with time series methods, especially with the MSSA method, which has not been applied in this field. | |
| dc.description.ozet | Enerji talebindeki küresel artış, iklim değişikliği, tedarik problemleri, enerjiyi verimli kullanma ihtiyacı gibi nedenler enerji tüketiminin incelenmesi ihtiyacını meydana getirmiştir. Özellikle hane halkının enerji tüketimi, toplam enerji tüketiminin önemli bir bölümünü oluşturması nedeniyle, enerji verimliliği stratejileri açısından kritik bir odak noktasıdır. Hane halkı enerji tüketiminin doğru bir şekilde tahmin edilmesi; enerji üretim planlarının optimize edilmesi, talep tarafı yönetimi programlarının etkinleştirilmesi ve tüketicilerin enerji tasarrufu yapmalarına olanak sağlanması açısından önem arz etmektedir. Bu çalışmanın temel amacı, 2007-2023 yılları arasında hane halkı elektrik tüketim miktarı ve bu tüketimi açıklayacağı düşünülen makroekonomik değişkenler kullanılarak, Dışsal Değişkenli Mevsimsel Otoregresif Bütünleşik Hareketli Ortalama Modeli (SARIMAX) ve Çok Değişkenli Tekil Spektrum Analiz (ÇTSA) zaman serisi analiz yöntemleri uygulamaktır. Hane halkı elektrik tüketimini; hane halkı sayıları, hane halkı kullanılabilir geliri ve soğutma gün dereceleri değişkenlerinin en iyi açıkladığı tespit edilmiş, ÇTSA yöntemi daha düşük hata kriterine sahip sonuç vermiştir. Bu kapsamda gerçeğe yakın tahmin sonuçları elde edilmiştir. Bu çalışma, hane halkı elektrik tüketiminin değişiminde belirleyici olan etkenlerin zaman serisi yöntemleri ile özellikle de bu alanda uygulaması bulunmayan ÇTSA yöntemi ile incelenmesi bakımından literatüre katkı sağlamaktadır. | |
| dc.embargo.lift | 2026-06-02T12:03:50Z | |
| dc.embargo.terms | Acik erisim | |
| dc.identifier.uri | https://hdl.handle.net/11655/38564 | |
| dc.language.iso | tr | |
| dc.publisher | Fen Bilimleri Enstitüsü | |
| dc.rights | info:eu-repo/semantics/openAccess | |
| dc.subject | Zaman Serisi | |
| dc.subject | Enerji | |
| dc.subject | İstatistik | |
| dc.subject | SARIMAX | |
| dc.subject | ÇTSA | |
| dc.title | Zaman Serileri Yöntemleri İle Hane Halkı Enerji Tüketiminin Modellenmesi | |
| dc.type | info:eu-repo/semantics/masterThesis |