“Film Mirasım” Görsel-İşitsel Arşivinde Ulusal Belleğin Temsili

dc.contributor.authorYıldız, Saliha
dc.contributor.departmentBilgi ve Belge Yönetimi
dc.date.accessioned2026-01-14T10:57:13Z
dc.date.issued2025
dc.description.abstractThis study aims to analyze how Türkiye’s national memory is represented through state-produced visual narratives, based on the audiovisual materials from the period 1918–1960 available in the Film Heritage (Film Mirasım) digital archive, developed by the Directorate General of Cinema of the Republic of Türkiye Ministry of Culture and Tourism. A total of 117 sound videos from the archive were transcribed using automatic speech recognition, and the resulting texts were systematically examined through qualitative analysis techniques. In the content analysis conducted with the support of ATLAS.ti software, initial codes were identified, similar codes were grouped under categories, and four main themes were derived from these categories: Public Policies, International Relations, Independence and National Identity, and Political Structure. The code-level analysis revealed that the themes of industry and national values were predominant during the 1918–1938 period; defense and macroeconomic policies in the 1938–1950 period; and energy and foreign affairs in the 1950–1960 period. The discourses of four political leaders followed a similar pattern: Atatürk emphasized industry and national values; İnönü focused on defense and party structures; while Bayar and Menderes prioritized development and foreign policy. Furthermore, a three-tiered social network analysis was conducted. First, a thematic network analysis was used to map the relationships between major themes and codes. Second, a temporal network analysis examined the evolution of thematic structures over time. Finally, a leader-code analysis compared the thematic emphases in the speeches of Atatürk, İnönü, Bayar, and Menderes. According to the findings, Public Policies and International Relations consistently occupied central positions across all three periods, whereas the theme of Independence and National Identity demonstrated more limited connectivity. The thematic network analysis covering the 1918–1960 period indicates that the early years were characterized by a smaller number of highly interconnected themes, whereas the 1950 1960 period exhibited an increase in the number of nodes, but a decrease in connection density. Among the leaders, Menderes and Bayar stood out through their emphasis on economic themes, İnönü played a bridging role, and Atatürk appeared as a guiding figure. In conclusion, this study reveals how the state-sponsored audiovisual content in the Film Heritage archive constructs the discourses that shape Türkiye’s national memory, through both content-based and relational analyses. The combined use of content analysis and social network analysis enhances the methodological originality of the research, and offers insights for improving the representational capacity, accessibility, and content structuring of digital archives.
dc.description.ozetBu çalışma, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Sinema Genel Müdürlüğü tarafından geliştirilen Film Mirasım dijital arşivinde yer alan 1918–1960 dönemine ait görsel-işitsel içerikler üzerinden, Türkiye'nin ulusal belleğinin devlet eliyle üretilen görüntülü anlatılar aracılığıyla nasıl temsil edildiğini analiz etmeyi amaçlamaktadır. Arşivde yer alan 117 sesli video, otomatik transkripsiyon yöntemiyle yazıya dökülmüş; ardından içerikler nitel analiz teknikleriyle sistematik olarak incelenmiştir. ATLAS.ti yazılımı kullanılarak yürütülen içerik analizinde, öncelikle kodlar belirlenmiş; benzer kodlar kategoriler altında gruplandırılmış ve bu kategorilerden yola çıkılarak dört ana tema belirlenmiştir: Kamu Politikaları, Uluslararası İlişkiler, Bağımsızlık ve Millî Kimlik, Siyasi Yapı. Kod düzeyinde yapılan analizlerde, 1918–1938 döneminde sanayi ve millî değerlerin; 1938–1950 arasında savunma ve makroekonomik politikaların; 1950–1960 döneminde ise enerji ve dış ilişkilerin öne çıktığı görülmüştür. Liderlerin söylemleri de bu dağılıma paralel biçimde şekillenmiş; Atatürk’ün sanayi ve millî değerlere, İnönü’nün savunma ve parti yapılarına, Bayar ve Menderes’in ise kalkınma ve dış politikaya ağırlık verdiği tespit edilmiştir. Çalışmada ayrıca üç düzeyli sosyal ağ analizi gerçekleştirilmiştir: İlk olarak, tematik ağ analizi ile konuşmalardaki ana temalar ve kodlar arasındaki ilişkiler ortaya konmuştur. İkinci olarak, dönemsel ağ analizi ile tematik yapının zaman içerisindeki değişimi incelenmiştir. Son olarak, lider kod analizi ile Atatürk, İnönü, Bayar ve Menderes’in konuşmalarındaki tematik vurgular karşılaştırılmıştır. Bulgulara göre, Kamu Politikaları ve Uluslararası İlişkiler temaları her üç dönemde de merkezî konumda yer alırken; Bağımsızlık ve Millî Kimlik temasının daha sınırlı ilişkilere sahip olduğu görülmüştür. 1918 1960 dönemini kapsayan tematik ağ çözümlemesi, ilk dönemlerde daha yoğun bağlantılara sahip sınırlı sayıda temanın öne çıktığını; 1950-1960 döneminde ise düğüm sayısının arttığını ancak bağlantı yoğunluğunun azaldığını göstermektedir. Liderler arasında Menderes ve Bayar’ın ekonomik temalarla ön plana çıktığı, İnönü’nün geçiş sağlayıcı, Atatürk’ün ise yönlendirici bir rol üstlendiği görülmektedir. Sonuç olarak bu çalışma, Film Mirasım arşivinde yer alan devlet kaynaklı görsel-işitsel içeriklerin, Türkiye’nin ulusal belleğini şekillendiren söylemleri nasıl yapılandırdığını hem içerik hem de ilişki temelli analizlerle ortaya koymaktadır. İçerik analizi ve sosyal ağ analizinin birlikte kullanılması çalışmayı yöntemsel açıdan özgün kılmakta; dijital arşivlerin temsili gücü, erişilebilirliği ve içerik düzenine yönelik öneriler sunmaktadır.
dc.embargo.lift2026-01-14T10:57:13Z
dc.embargo.termsAcik erisim
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/11655/37531
dc.language.isotr
dc.publisherSosyal Bilimler Enstitüsü
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.subjectGörsel-işitsel arşiv
dc.subjectulusal bellek
dc.subjectkültürel bellek
dc.subjectkültürel miras
dc.subjectFilm Mirasım
dc.subjectAudiovisual archive
dc.subjectnational memory
dc.subjectcultural memory
dc.subjectcultural heritage
dc.subjectFilm Heritage
dc.title“Film Mirasım” Görsel-İşitsel Arşivinde Ulusal Belleğin Temsili
dc.title.alternativeThe Representation of National Memory in the "Film Heritage" Audiovisual Archive
dc.typeinfo:eu-repo/semantics/masterThesis

Files

Original bundle

Now showing 1 - 1 of 1
Loading...
Thumbnail Image
Name:
10553687.pdf
Size:
3.25 MB
Format:
Adobe Portable Document Format

License bundle

Now showing 1 - 1 of 1
Loading...
Thumbnail Image
Name:
license.txt
Size:
1.89 KB
Format:
Item-specific license agreed upon to submission
Description: