dc.contributor.advisor | Yoğurtçuoğlu, Baran | |
dc.contributor.author | Çelik, Batuhan | |
dc.date.accessioned | 2024-10-18T07:39:29Z | |
dc.date.issued | 2024 | |
dc.date.submitted | 2024-09-04 | |
dc.identifier.citation | Çelik, B. (2024) Sivrisinek balığı (Gambusia holbrooki)'nin yerli dişlisazancık türleri üzerindeki etkisi: taksonomik ve tehlike kategorileri bağlamında fonksiyonel cevabın kullanımı. Hacettepe Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, 65 sayfa. | tr_TR |
dc.identifier.uri | https://hdl.handle.net/11655/36059 | |
dc.description.abstract | The global spread of invasive species, particularly in aquatic ecosystems, has been rapidly increasing. The records of the introduction of non-native fish species into natural freshwater ecosystems in Turkey date back more than 100 years, and one of the most common species is Gambusia holbrooki, which has been used for mosquito control. Due to its reproductive success and tolerance to different environmental conditions, this species has spread to almost all river basins in Turkey. Gambusia holbrooki may adversely affect native species, particularly trophic analogues which share the same habitat. In this regard, G. holbrooki has the potential to have serious individual and population-level effects on the endemic Aphaniidae, an endangered group of species in Turkey, but the extent of this interaction has not been well studied. This thesis aims to experimentally investigate this impact. The study utilizes functional response (FR) comparisons, which are defined as the predator’s consumption rate as a function of prey density. The research also tests whether phylogenetically closer species exhibit similar functional responses in terms of resource use efficiency and whether the FR curves of native killifish species, classified as endangered on the IUCN Red List, differ from those of species classified as of Least Concern. In experiments involving two Anatolichthys and two Paraphanius species, it was observed that G. holbrooki exhibited a higher attack rate but a longer prey handling time compared to native species. Contrary to expectations, no functional response similarity was found among closely related species. However, the study suggests that Paraphanius species may be more effective predators compared to Anatolichthys species. The functional response curves of species classified as endangered on the IUCN Red List were generally found to be lower than those of species classified as of Least Concern, although exceptions were observed. | tr_TR |
dc.language.iso | tur | tr_TR |
dc.publisher | Fen Bilimleri Enstitüsü | tr_TR |
dc.rights | info:eu-repo/semantics/openAccess | tr_TR |
dc.subject | Anatolichthys | tr_TR |
dc.subject | İstilacı türler | tr_TR |
dc.subject | IUCN | tr_TR |
dc.subject | Paraphanius | tr_TR |
dc.subject | Yerli olmayan türler | tr_TR |
dc.subject | Endemik tür | tr_TR |
dc.subject.lcsh | Zooloji | tr_TR |
dc.title | Sivrisinek Balığı (Gambusia Holbrooki)'nin Yerli Dişlisazancık Türleri Üzerindeki Etkisi: Taksonomik ve Tehlike Kategorileri Bağlamında Fonksiyonel Cevabın Kullanımı | tr_TR |
dc.title.alternative | The Impact of Eastern Mosquitofish (Gambusia Holbrookı) on Natıve Killifıshes: The Use Of Functional Response in The Context of Taxonomy and Threat Categories | |
dc.type | info:eu-repo/semantics/masterThesis | tr_TR |
dc.description.ozet | Günümüzde istilacı türlerin küresel yayılışı özellikle sucul ekosistemlerde hızla artmaktadır. Türkiye’de doğal tatlı su ekosistemlerine yerli olmayan balık türlerinin girişine dair kayıtlar 100 yıl öncesine kadar uzanmakla birlikte, en yaygın türlerden biri sivrisinek kontrolü amacıyla kullanılmış olan Gambusia holbrooki'dir. Bu tür üreme başarısı ve farklı çevresel koşullara toleransı ile Türkiye'de neredeyse tüm akarsu havzalarına yayılmış durumdadır. Gambusia holbrooki aynı habitatı paylaştığı özellikle trofik açıdan analog yerli türleri olumsuz etkileyebilmektedir. Bu bağlamda G. holbrooki’nin Türkiye’de tehdit altındaki endemik dişlisazancıklar (Aphaniidae) üzerinde birey ve popülasyon düzeyinde ciddi etkileri olabileceği tahmin edilmekte, ancak bu etkileşimin boyutları henüz yeterince ele alınmamıştır. Bu tez çalışması bu etkiyi deneysel olarak ele almayı amaçlamıştır. Bu kapsamda av yoğunluğunun bir fonksiyonu olarak avcının tüketim oranı şeklinde tanımlanan fonksiyonel cevap (FC) karşılaştırmaları kullanışmıştır. Bu amaç doğrultusunda aynı zamanda filogenetik olarak daha yakın türlerin, kaynak kullanım etkinlikleri açısından benzer fonksiyonel cevaplar gösterip göstermediği ve IUCN Kırmızı Listesin'de tehdit altında olarak sınıflandırılan yerli dişlisazancık türlerinin, asgari endişe düzeyinde olan türlere göre FC eğrisinde bir farklılığa sahip olup olmadığı test edilmiştir. Bu çerçevede 2 Anatolichthys ve 2 Paraphanius türü kullanılarak yapılan deneylerde G. holbrooki'nin yerli türlere kıyasla daha yüksek av yakalama oranına, ancak daha uzun av tüketim süresine sahip olduğu gözlenmiştir. Filogenetik olarak yakın türler arasında beklenen fonksiyonel cevap benzerliği elde edilememiş, ancak özellikle Paraphanius türlerinin Anatolichthys türlerine kıyasla daha etkili avcılar olabileceği ortaya konmuştur. IUCN Kırmızı Liste'de tehdit altında olan türlerin fonksiyonel cevap eğrileri, genellikle asgari endişe düzeyindeki türlere göre daha düşük bulunmuş, ancak bunun istisnaları da gözlemlenmiştir. | tr_TR |
dc.contributor.department | Biyoloji | tr_TR |
dc.embargo.terms | Acik erisim | tr_TR |
dc.embargo.lift | 2024-10-18T07:39:29Z | |
dc.funding | Yok | tr_TR |